آموزش مقاله نویسی (۲)

چگونه یک مقاله علمی جذاب بنویسیم:

 

 ۱- يك تفكر قديمي در معماري وجود دارد كه مي‌گويد شكل اشيا از عملكردشان پيروي مي‌‌كند. اين تفكر در نگارش هم وجود دارد. بسياري از دانشمندان عقيده دارند هیچ‌چیزی مهم‌تر از نتايج مقالاتشان نيست؛ اما واقعيت اين است كه اولين عملكرد مقاله انتقال پيام به خواننده و متقاعد كردن وي به ارزشمند بودن تحقيق انجام‌شده است بنابراين بهتر است قبل از شروع به نوشتن، در مورد پيام موضوع تأمل شود. حتي بهتر است پيش از نوشتن عنوان مقاله، راجع به نتايج مقاله نيز انديشيده شود. دانشمندان امروزي كمتر به بيان نتايج خام مي‌پردازند و هدفشان تفسير و بحث بهتر نتايج است.

 

يك نويسنده ممكن است موضوعي را در ذهن خود روشن و واضح تصور كند و نيازي به توصيف و تفسير حس نكند درصورتی‌که خواننده ممكن است اصلاً چنين تفكري نداشته باشد. تمام ترديد‌ها توسط خوانندگان مختلف از اين تفكر نويسنده ناشي مي‌شود كه مطلبي كه در اثر بحث و گفتگوي زياد براي وي مسجل و بديهي شده است براي خواننده نيز واضح و روشن است. گاهي اوقات، نتايجي كه مربوط به موضوع اصلي نيستند هرقدر هم كه جالب باشند، بهتر است حذف شوند و اگر اين نتايج حذف‌شده مفيد و اساسي باشند بهتر است در يك مقاله ديگر مطرح شوند.

 

يك نوشتار بايد يك پرسش اصلي را پاسخ دهد و بي‌توجهي به اين موضوع از دلايل شايع بي‌ميلي خوانندگان نسبت به مطالب است. اين پرسش بايد مشخص، جديد، موردعلاقه و استقبال جامعه علمي باشد.

 

خوانندگان مجلات فوق تخصصي به توضيحات اضافه و طولاني درباره موضوع موردبحث علاقه‌اي ندارند، درحالی‌که در مجلات عمومي، براي ايجاد پس‌زمینه علمي مناسب براي خوانندگان نياز به توضيحات تكميلي احساس مي‌شود. به‌طورکلی دانشمندان بايد خود را جاي خوانندگان گذاشته و عمق و جزئيات لازم مطلب را از ديدگاه خوانندگان بررسي كنند.

 

۲- مورد ديگر استفاده از شيوايي و فن بيان مناسب در حين پيروي از اسلوب مقاله‌نويسي است. دیوید ریز چنين عنوان مي‌كند كه در يك مقاله پزشكي، علمي يا هر نوع ديگر، نويسنده بايد با استفاده از لغات متداول سعي كند كه خواننده را نسبت مطلب نوشته‌شده متقاعد سازد. درعین‌حال، علي‌رغم تلاش براي فصاحت مطالب، هرگز مشاهدات و حقايق ارائه‌شده در مقالات نبايد تحت تأثير فن خطابه قرار گيرند. به‌عنوان‌مثال در يك مقاله ضرورتي براي استفاده از صفات و قيدهاي پيچيده وجود ندارد و درصورتی‌که بيان نتايج و بحث منطقي و روان باشند، خواننده نيازي به لغات نامفهوم و غیرضروری جهت درك بهتر مطلب احساس نمي‌كند.

 

كلمات غیرضروری بهتر است حذف شود. يك نگارش پرتوان، معمولاً مختصر و فشرده است. اين موضوع در مورد نوشته‌هاي عمومي نيز مصداق دارد. هرقدر در يك نوشته تركيبات طولاني‌ و پيچيده و توضيحات اضافي در پرانتز بيشتر باشد، خوانندگان و حتي علاقه‌مندان به موضوع را از ادامه مطالعه بازمی‌دارد. بهترين و مطمئن‌ترين كار براي جلب‌توجه خواننده‌ها بيان مطالب به‌صورت صريح، قطعي و مشخص است.

 

۳- خوانندگان انتظار دارند هر نوع اطلاعات خاص موجود در يك مقاله را در محل مخصوص آن پيدا كنند. درصورتی‌که جابجايي‌هاي زيادي در محل‌هاي ارائه اطلاعات ايجاد شود، مثلاً برخي نتايج بدون آن‌كه در قسمت يافته‌هاي مقاله ذکرشده باشند در بحث مورد ارزيابي و تفسير قرار گيرند، خواننده را سردرگم مي‌كنند. مطالبي كه قرار نيست در قسمت بحث مطرح شود بهتر است از قسمت نتايج حذف شود.

 

 

۴- عنوان مهم‌ترين عبارت يك مقاله است. اگر خواننده‌اي اهميت نوشته‌اي را از عنوان آن برداشت نكند به خواندن آن ادامه نمي‌دهد. عنوان‌هاي طولاني حامل اطلاعات بيشتري هستند ولي توجه كمتري جلب مي‌كنند، به‌خصوص در افرادي كه با نگاه سريع و گذرا از روي عناوين موجود در فهرست مجلات، مقاله موردنظرشان را انتخاب مي‌كنند. عنوان‌هاي كوتاه جذاب‌تر هستند ولي ممكن است مفهوم كامل را نرسانند. عناويني كه از لغات ایهام‌برانگیز استفاده مي‌كنند، جذابيت بيشتري براي خوانندگان دارند، ولي نبايد به تبيين محتواي اطلاعاتي مطلب بپردازند. درنهایت در هنگام انتخاب عنوان مناسب، بازهم بهتر است نويسنده خود را در جايگاه خواننده قرار دهد.

 

۵- خلاصه مقاله نيز داراي اهميتي تقريباً مساوي با عنوان است، گاهي تنها بر اساس خلاصه مقاله يك خواننده تصميم مي‌گيرد مقاله را بخواند يا آن را كنار بگذارد. هرقدر هم يك مطلب حاوي اطلاعات قيمتي و مهم باشد، درصورتی‌که در خلاصه مطرح نشده باشد، خواننده علاقه‌اي به ادامه دادن مطالعه پيدا نمي‌كند. خلاصه مقاله به دو شكل نوشته مي‌شود؛ نوع آزاد كه شامل يك پاراگراف است و بيشتر در مقالات مولكولي و بيولوژي سلولي استفاده مي‌شود و نوع ساختاري كه هر چهار قسمت مقاله در آن رعايت مي‌شود و بيشتر در مقالات كلينيكال استفاده مي‌شود. در مورد اين‌كه بهتر است خلاصه پيش از نوشتن مقاله تهيه شود يا پس از اتمام آن، بهتر است كه هر دو روش يك‌بار مورد ارزيابي و آزمايش قرار گيرد و سپس روش مناسب‌تر را انتخاب كنيم.

 

۶- بين بررسي متون و مقدمه مقاله اختلاف زيادي وجود دارد، مقدمه نبايد تا جايي كه امكان دارد به‌مرور متون بپردازد هدف اصلي آن طراحي يك نقشه است كه نويسنده ابتدا به‌طور عام لزوم بررسي موضوع را عنوان مي‌كند و سپس با نشان دادن روش‌ها به يك سؤال اصلي كه همان هدف مقاله است، مي‌رسد. يك تاريخچه كوتاه كه اهميت مطالعه را عنوان مي‌كند و اطلاعات قبلي موجود در اين زمينه را بيان كرده و نقايص موجود را نمايان مي‌سازد، عموماً در مقدمه آورده مي‌شود.

 

۷- قسمت مواد و روش‌ها در مقاله بايد به‌طور تخصصي و با جزئيات كامل مطرح شود. به‌نحوی‌که محققان ديگر نيز بتوانند آن را انجام دهند. يك اشتباه شايع در اين قسمت، بيان نشدن برخي جزئيات ضروري است كه خواننده را از درك صحيح روش انجام مطالعه بازمی‌دارد، بنابراين قرار دادن خود به‌جای خواننده در اين قسمت نيز بسيار مفيد خواهد بود. شركت‌هايي كه محصولات آن‌ها مورداستفاده قرارگرفته به‌طور خلاصه بايد ليست شوند.

 

۸- نتايج بايد با يك نظم و توالي منظم ارائه شوند، بيان نتايج بايد از توالي منطقي پيروي كند و نه از ترتيب زماني. در غير اين ‌صورت درك آن‌ها مانند چيدن قطعات جورچین در كنار هم است كه مي‌تواند بسيار گيج‌كننده باشد. از ارائه نتايج غیرضروری كه تأثير چنداني در بحث ندارند بايد پرهيز شود تا خواننده سردرگم نشود و پيام اصلي نيز كم‌رنگ‌تر نشود. هدف از نوشتن يك مقاله تحقيقاتي، ارائه يك فرضيه و بحث و تفصيل و تفسير در مورد آن است. بنابراين بحث يك مقاله بايد كاملاً روان و مرتبط با نتايج و با تفسيرهاي كامل و ذكر منابع مختلف باشد. تفكرات و انديشه‌هاي تحقيقاتي بايد با دلايل مستدل و مستند حمايت شوند و به‌طور كاملاً واضح و روشن مورد ارزيابي قرار گيرند تا خواننده بتواند با آن ارتباط برقرار كند.

 

۹- درنهایت، افزايش تعداد مقالات تحقيقاتي و مقالات مروري نشان‌دهنده افزايش فشار بر محققان است تا در زمينه‌هاي موردعلاقه خود همگام با مقالات روز باشند. اگرچه روزانه بر تعداد الگوها و راهنماها براي نوشتن يك مقاله گويا و قابل‌درک افزوده مي‌شود، دانشمندان از ميان حجم زيادي از مقالات از همين الگو‌ها جهت انتخاب مقاله موردنظرشان استفاده مي‌كنند. دانشمندان كماكان مقالات را، درصورتی‌که به‌عنوان آن‌ها علاقه‌مند باشند يا پرسش و پاسخ‌هاي مهمي را در برداشته باشند، مطالعه مي‌كنند و هرقدر يك مطلب بهتر و منطقي‌تر نوشته شود خوانندگان بيشتري را جذب مي‌كند و بيشتر مورد ارجاع ساير مقالات واقع مي‌شود.

 

۱۰- و بالاخره این‌که در نظر گرفتن دو نكته هنگام مقاله‌نويسي بسيار مهم است: پيام اصلي و خواننده مقاله، چراکه تمام هدف نويسنده متقاعد كردن خواننده به ارزش و اهميت تحقيق انجام‌شده است و اگر او به خواننده‌ها بي‌توجهي كند، خواننده‌ها نيز به نوشته‌هاي او بي‌توجهي مي‌كنند.

 

 

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

 https://master-phd.ir/index.php/about-us
يك آرزو: 
هميشه دوست داشتم يك منبع آنلاين فارسي در حوزه آموزش تخصصي روانشناسي ميبود تا دانشجويان نيازهاي آموزشي و پژوهشي خودشان را مرتفع سازند. اينجا، همانجا است.
علي نوري  
موسس سايت علمي آموزشي روانشناسي

اندیشه فاز یک خیابان دهم غربي كوچه سپند پلاك 12

 

مجوز

logo-samandehi
Template Settings

Theme Colors

Cyan Red Green Oranges Teal

Layout

Wide Boxed Framed Rounded
Patterns for Layour: Boxed, Framed, Rounded
بالا